वाक्

तेहरानम्, ईरानम्। ईरानदेशस्य दिवङ्गतस्य परमधर्मनेतुः आयतोल्ला अली खामेनेई-महोदयस्य अन्त्ययात्रायां तेहराननगरस्य मार्गाः लक्षशः जनैः पूर्णाः अभवन्। अमेरिकादेशेन इज़रायलदेशेन च सह जातस्य युद्धस्य प्रथमदिने एव सः निधनं प्राप्तवान्।
ईरानस्य राजकीयदूरदर्शने प्रदर्शितेषु दृश्येषु बहुसंख्याकाः शोकसन्तप्ताः जनाः तेहराननगरस्य प्रमुखमार्गेषु समागताः दृश्यन्ते। राष्ट्रध्वजेन आच्छादितः तस्य पार्थिवदेहः वाहनद्वारा प्रायः दश किलोमीटर-दीर्घे मार्गे नीतः। एषः मार्गः तेहरानस्य प्रसिद्धम् ‘एङ्गेलाब-चतुष्पथम्’ अपि अतिक्रान्तवान्।
अस्याः अन्त्ययात्रायाः पूर्वं तस्य पार्थिवदेहः द्विदिनपर्यन्तं तेहरानस्य ‘ग्राण्ड् मोसल्ला’ इति प्रमुखप्रार्थनास्थले सार्वजनिकदर्शनार्थं स्थापितः आसीत्। रविवासरे तस्य त्रयः पुत्राः पार्थिवदेहस्य समीपे प्रार्थनाम् अकुर्वन्।
परन्तु तेषु मोज्तबा खामेनेई, यः पितुः अनन्तरं परमधर्मनेतृत्वं स्वीकृतवान्, अन्त्यसंस्कारेषु उपस्थितः नासीत्। सः २८ फेब्रुवरी दिनाङ्के तेहराने जाते इज़रायलीयवाय्वाक्रमणे गम्भीररूपेण आहतः इति पूर्वमेव सूचितम्। तस्मात् आरभ्य सः सार्वजनिकरूपेण अद्यावधि न दृष्टः।
एते अन्त्यसंस्कारकार्यक्रमाः तस्मिन् समये सम्पन्नाः, यदा ईरानम् अमेरिकादेशश्च युद्धसमाप्त्यर्थं प्रारम्भिकसम्झौतां कृत्वा होर्मुज़-सङ्कटमार्गस्य पुनरारम्भे सहमतौ अभवताम्। अयं जलमार्गः वैश्विकतैल-प्राकृतिकवायुव्यापारस्य प्रायः विंशतिशतभागस्य वहनमार्गः अस्ति।
उभौ देशौ अन्तिमसम्झौतायै अपि द्वौ मासौ निर्धारितवन्तौ। अस्मिन् सम्झौते ईरानस्य आणविककार्यक्रमः, अमेरिकीयप्रतिबन्धाः तथा स्थायी युद्धविरामः इत्यादयः प्रमुखविषयाः समाविष्टाः भविष्यन्ति। भारतीयप्रतिनिधित्वार्थं विदेशकार्यमन्त्रालयस्य राज्यमन्त्री पवित्र मार्गेरिटा-महोदयः तथा बिहारराज्यस्य राज्यपालः अवकाशप्राप्तः लेफ्टिनेण्ट-जनरल् सैयद् अता हस्नैन-महोदयः प्रेषितौ। अस्मिन् अन्त्यसंस्कारसमारोहे पीपुल्स् डेमोक्रेटिक् पार्टी-नेत्री महबूबा मुफ्ती तथा भारतस्य पूर्वविदेशमन्त्री सलमान् खुर्शीद् अपि उपस्थितौ आस्ताम्। सोमवासरे ईरानदेशः स्वस्य दिवङ्गतस्य परमधर्मनेतुः आयतोल्ला अली खामेनेई-महोदयस्य अन्त्य-संस्कारसमारोहे भारतस्य सहभागितायै कृतज्ञतां प्रकटितवान्। खामेनेई-महोदयः फेब्रुवरी-मासस्य २८ दिनाङ्के अमेरिकादेशस्य आक्रमणे निधनं प्राप्तवान्। तस्मात् आक्रमणात् पश्चिम-एशियायां युद्धस्य आरम्भः अभवत्। भारतस्थितेन ईरानदेशस्य दूतावासेन भारतस्य प्रति धन्यवादसन्देशः प्रकाशितः। तस्मिन् उक्तं यत् भारतस्य एषः सहभागः परस्परसम्मानस्य हार्दिकसहकारस्य च प्रभावशाली अभिव्यक्तिरूपेण परिगण्यते। इज़रायलदेशस्य प्रधानमन्त्री बेञ्जामिन् नेतन्याहू अवदत् यत् आयतोल्ला अली खामेनेई-महोदयस्य अन्त्ययात्रायां समागताः लक्षशः जनाः समग्रस्य ईरानदेशस्य मतं न प्रतिनिधित्वं कुर्वन्ति। तस्य मते एषः केवलं लघुः जनसमूहः अस्ति, यः ईरानदेशे स्वाधिपत्यं स्थापितवान् अस्ति।