COP29 – भारतस्य जलवायुविस्तृतयोजना

भारतेन विकसितदेशानाम् आह्वानं कृतम् यत् ते विकासशीलदेशानां अनुकूलवित्त-आवश्यकतानां सम्बद्धाः सहमतप्रतिबद्धताः पूरयन्तु। अजरबैजानदेशस्य बाकुनगरे संयुक्तराष्ट्रसङ्घस्य वातावरणपरिवर्तनशिखरसम्मेलनस्य कॉप-29 इत्यस्य अवधौ एकस्मिन् वक्तव्ये भारतेन उक्तं यत्, विकासशीलदेशाः वातावरणपरिवर्तनस्य प्रभावैः बहुधा विकसितदेशानाम् ऐतिहासि- उत्सर्जनस्य कारणेन पीडिताः सन्ति। विकासशीलदेशेषु जनानां जीवनं, आजीविका च संकटे वर्तते । वित्तीयसंसाधनानाम् महत्त्वाकांक्षीप्रवाहस्य तत्कालीनावश्यकताम् प्रकाशयन् भारतेन पुष्टिः कृता, यत् नवीनसामूहिकमात्राकृतलक्ष्यस्य ( एन सी क्यू जी ) इत्यस्य निम्नवितरणस्य, परिवर्तनशीलानाम् आवश्यकतानाम् अनुकूलतायै तन्यतायाः अभावस्य, कठोरपात्रतामापदण्डैः सह जटिलस्वीकृत्यप्रक्रियाणां च सम्बोधनस्य आवश्यकता वर्तते। जलवायुपरिवर्तनस्य निवारणार्थं वैश्विकप्रयत्नेषु भारतस्य कार्यं योजनाश्च महत्त्वपूर्णाः सन्ति ।
भारतस्य जलवायु-रणनीत्याः मूलं स्वच्छ-ऊर्जायाः संक्रमणस्य, हरित-नवीनीकरणस्य पोषणस्य, सहकार्यस्य सुदृढीकरणस्य, जलवायु-वित्तस्य सुरक्षिततायाः च प्रतिबद्धता अस्ति इयं योजना न केवलं उत्सर्जनस्य परिहारस्य विषयः, अपितु भारतस्य ऊर्जा-परिदृश्यस्य परिवर्तनं यथा वृद्धिं प्रवर्धयति, असमानतां न्यूनीकरोति, सर्वेषां कृते जीवितुं योग्यं भविष्यं सुनिश्चितं करोति | वैश्विकतापमानं १.५ डिग्री सेल्सियसतः न्यूनं स्थापयितुं स्थायिसमाधानं प्रवर्धयितुं च समर्पितं सम्मेलनं भारतस्य कृते वैश्विकजलवायुनेतृत्वेन स्वस्थानं सुदृढं कर्तुं अवसरः अस्ति। यथा यथा बाकुनगरे COP29 इत्यस्य प्रसारणं भवति तथा तथा एतासां प्रतिबद्धतानां कार्यान्वयनार्थं ध्यानं गतं, भारतं स्वच्छ ऊर्जासहकार्यस्य समर्थनं करोति ।जलवायुपरिवर्तनस्य आव्हानानि स्वीकुर्वितुं भारतं अधिकं निरन्तरं, न्यायपूर्णं, समाधानं प्राप्तुं प्रयतते।