भारते २०२५ तमे वर्षे दीवाली-पर्वणः पुनः उत्साहेन, भक्त्या च देशे सर्वत्र आचरिष्यते। एषः पञ्चदिनात्मकः उत्सवः प्रत्येकदिनं विशिष्टं आध्यात्मिकं च महत्वं धारयति।
१. धनतेरसः (प्रथमः दिवसः) शनिवासरः , अक्टूबर १८
अयं दिवसः धन-समृद्धये, ऐश्वर्याय च अत्यन्तं शुभः मन्यते। जनाः स्वगृहाणि दीपकैः (दीयैः), दीपिकाभिः, पुष्पैः च अलङ्कुर्वन्ति। गृहद्वारं रङ्गोलिभिः सुशोभ्य, लक्ष्म्याः पदचिह्नानि स्थापयन्ति, धनलक्ष्म्याः गृहप्रवेशाय आमन्त्रणं कुर्वन्ति।
२. काली-चतुर्दशी (द्वितीयः दिवसः) रविवासरः अक्टूबर १९
अयं दिवसः दुष्टशक्तीनां गृहात् निष्कासनाय समर्पितः। अस्मिन्नेव दिवसे जनाः देवीं कालीं पूजयन्ति या नकारात्मकशक्तिं, रोगान्, अपशकुनान् च नाशयति।
३. दीपावली (तृतीयः दिवसः) सोमवासरः अक्टूबर २०
अयं प्रमुखः दिवसः यः तमसः उपरि ज्योतिषः विजयां सूचयति। जनाः मृण्मयदीपान् प्रज्वालयन्ति, ये अन्तर्ज्योतिं प्रतीकयन्ति। अयं लक्ष्म्याः जन्मदिनं, तस्याः पूजायाः च दिनं अस्ति। सायं परिवारैः सह भोज्यविभवः, मिष्ठानविनिमयः, आतश्बाजीनां च आनन्दोत्सवः क्रियते।
४. गोवर्धन-पूजा (चतुर्थः दिवसः) मङ्गलवासरः अक्टूबर २१ अयं दिवसः भगवान् श्रीकृष्णाय समर्पितः। अस्मिन्नेव दिने विशेषनैवेद्यैः गोवर्धन-पूजा क्रियते। लोकाः अस्मिन्नेव अवसरि मातृभूमेः, प्रकृतेः च प्रति कृतज्ञतां दर्शयन्ति।
५. भ्रातृ-द्वितीया (पञ्चमः दिवसः) बुधवासरः अक्टूबर २२ अयं दिवसः भ्रातृ-भगिनी-संबन्धस्य उत्सवः। भगिन्यः स्वभ्रातरं आरत्याः पूजां कुर्वन्ति, तस्यायुः, आरोग्यं, सौभाग्यं च प्रार्थयन्ति। भ्रातरः अपि प्रेमभावेन उपहारान् ददति।
एवं पञ्चदिनात्मकः दीपोत्सवः भारतीय-संस्कृतेः, सौहार्दस्य, प्रकाशस्य च दिव्य-प्रतीकः अस्ति। दीपावली उत्सवः प्रतिवर्षं शरदृतौ हिन्दूनां कार्तिक-मासे भवति। पाश्चात्य-गणनानुसारं कार्तिक-मासः प्रायः अक्टूबर्-मध्यतः आरभ्य नवम्बर्-मध्यपर्यन्तं भवति।
दीपावल्याः मुख्यः दिवसः अमावास्यायां भवति, या चन्द्रमासस्य अतीव अन्धकारपूर्णा रात्रिः अस्ति।
